Thứ Tư, 27 tháng 11, 2019

Đau đầu mạn tính

Trong những năm gần đây, đau đầu càng ngày càng có nhiều cách phân loại dựa trên chừng độ phức tạp của nó, nhất là trong đau đầu mạn tính. Đau đầu là một triệu chứng cực kỳ phổ biến với khả năng mắc phải trong vòng 1 năm là 90% và trong quờ cuộc thế là 99%.

Các nghiên cứu trong và ngoài nước cho thấy rằng tỷ lệ đau đầu các loại xảy ra trong thế cuộc mỗi người là từ 66% đến 78,83%. Theo một nghiên cứu ghi nhận được, có tới trên 80% số người đau đầu không đi đến khám chữa bệnh tại bất kỳ cơ sở y tế nào. Trong hồ hết các trường hợp, đau đầu thường không hiểm, nhưng một số ít trường hợp cần sự đánh giá và chú ý của thầy thuốc điều trị.

Đau đầu có thể là một triệu chứng (chủ quan) có thể không có nguyên cớ hoặc do một số duyên cớ thường được bỏ qua. Một số duyên do phổ thông được xác định là mỏi mệt, làm việc quá sức và thiếu ngủ, bao tay, lo âu, dùng các loại thuốc và hành vi sống cá nhân chủ nghĩa.

Việc thiết lập một lược đồ toàn diện và có tính thực hiện cho các rối loạn đau đầu là cần thiết, tuy nhiên, việc xây dựng vấn đề này là rất khó khăn. Sự thống nhất về lâm sàng càng ngày càng có nhiều tranh cãi do mức độ phức tạp của bệnh tật và các phác đồ điều trị không đạt được hiệu quả như mong muốn.

Đau đầu migraine và các yếu tố liên can

Một số nghiên cứu trên thế giới ghi nhận có sự khác biệt về tỷ lệ đau đầu migraine giữa nam giới và đàn bà, trong đó tỷ lệ đau đầu ở nữ giới là cao hơn so với nam giới. Nghiên cứu do Buse C.D. và cộng sự tiến hành năm 2013 ghi nhận, nữ giới có tỷ lệ đau đầu migraine cao từ 1,48 - 3,25 lần so với nam giới. Nghiên cứu thực hành dựa trên hệ thống dữ liệu của trọng điểm Nghiên cứu và dự phòng Migraine Mỹ từ năm 2004, ắt các đặc tính mẫu nghiên cứu cũng như các loại đau đầu được ghi nhận một cách xác thực.

Đau đầu mạn tính

Estrogen là một nhân tố liên can đến đau đầu migraine, nghiên cứu cho thấy cường độ và tần suất đau đầu ở đàn bà gia tăng sau tuổi dậy thì và giảm sau thời kỳ mãn kinh. Đau đầu migraine xảy ra tương đương nhau ở nam và nữ trước tuổi dậy thì, nhưng sau tuổi này, tần suất ở nữ cao hơn so với nam giới. Tỷ lệ đau đầu migraine tăng dần theo độ tuổi, cao nhất là độ tuổi từ 30 - 39 tuổi.

-Nghiên cứu khảo sát tại phòng khám Thần kinh BV Nguyễn Trãi (TP.HCM) trên 356 người bệnh, nữ giới chiếm 79,2%. Tỷ lệ đau đầu migraine là 17,4%, đau đầu dạng găng tay là 82,6%. Trong đó đẵn là “căng thẳng từng cơn luôn” với 56,1%. găng tay từng cơn không thường xuyên chiếm 31,0% và bao tay mãn tính chiếm 12,9%.

-Tuổi phát khởi đau đầu làng nhàng là 31,97 tuổi, thời gian mỗi cơn đau làng nhàng là 27,61 giờ. Đau đầu migraine có mối can dự với tuổi, nghề nghiệp, trình độ học thức, tình hình kinh tế. Đau đầu dạng găng tay có mối hệ trọng với tình trạng hôn nhân, nghề nghiệp, trình độ học thức.

-Bệnh nhân nên ghi lại một nhật ký đau đầu giúp theo dõi diễn tiến bệnh và giúp cho chẩn đoán dễ dàng hơn. Khuyến cáo bệnh nhân không nên chểnh mảng với triệu chứng đau đầu cũng như chơi nên uống thuốc điều trị triệu chứng đau đầu mà không có sự chỉ định của các bác sĩ chuyên khoa.

Sự khác biệt này có thể do hầu hết ở những người trên độ tuổi 50 thường để ý đến các vấn đề sức khỏe khác (các bệnh thường gặp ở độ tuổi này như tăng áp huyết, đái tháo đường, các bệnh về cơ xương khớp…) so với triệu chứng đau đầu, thường bỏ qua triệu chứng này vì triệu chứng này là phổ biến, do đó người bệnh hạn chế đến khám tại khoa tâm thần. Trong khi đó, những người dưới độ tuổi 30, vấn đề đau đầu là ít xảy ra, điều đó dẫn đến việc cần để ý đi khám bệnh khi tình trạng đau đầu kéo dài.

So với nhóm nội trợ, những người làm công chức, viên chức, áp lực công việc về giấy má, quy định, chính sách và các thủ tục hành chính khác là rất lớn. Tình trạng găng tay, áp lực kéo dài là nguyên tố thúc đẩy cho các vấn đề liên hệ đến đau đầu, trong đó có các vấn đề về huyết mạch não. Các ngành nghề khác nhau có những đặc thù công việc khác nhau, do đó khả năng xảy ra tình trạng đau đầu migraine là khác nhau, tăng hay giảm tùy thuộc nhiều đặc điểm khác của đối tượng nghiên cứu như thói quen, hành vi, lối sống,…

Trình độ học thức cũng là một trong những nguyên nhân gây ra đau đầu migraine. Nghiên cứu ghi nhận được ở những người có trình độ đại học có tỷ lệ đau đầu migraine cao gấp 8,63 lần so với những người có trình độ tiểu học, và sự dị biệt này là có ý nghĩa thống kê. Sự dị biệt này có thể là do những nhân tố về áp lực học tập. Ngoài ra, trình độ học vấn khác nhau dẫn đến việc lựa chọn nghề nghiệp cũng khác nhau. Những người có trình độ học thức cao thường lựa chọn những ngành nghề dùng trí tuệ. Điều này tác động gián tiếp lên tình trạng migraine.

Đau đầu dạng bao tay

Mỗi giới tính có những áp lực riêng về vai trò mỗi cá nhân, nhưng sự bít tất tay để gây ra tình trạng đau đầu là không có dị biệt đáng kể. Nam hay nữ có thể chịu những áp lực như nhau và do đó, tình trạng đau đầu do bít tất tay là như nhau.

Tỷ lệ đau đầu dạng căng thẳng tăng theo độ tuổi, có nghĩa là độ tuổi càng cao, đau đầu dạng bít tất tay càng tăng. Những người có tình trạng hôn nhân khác (ly thân, ly dị, góa) có tỷ lệ đau đầu bao tay gấp 1,19 lần so với những người độc thân. Tình trạng hôn nhân có những sức ép về lối sống ý thức và xã hội khác nhau, từ đó ảnh hưởng lên chất lượng cuộc sống, gây tình trạng bao tay. Các xung đột, mâu thuẫn hay các vấn đề bị động liên can đến mối quan hệ gia đình, tầng lớp góp phần làm gia tăng tình trạng găng tay. Tình trạng này kéo dài lâu ngày, không chỉ gây ra đau đầu dạng găng mà còn nhiều vấn đề sức khỏe khác.

Mỗi ngành nghề khác nhau có những áp lực khác nhau. Có thể nói rằng, tình trạng đau đầu dạng găng đang ngày một phổ quát và xuất hiện ở bít tất các nhóm nghề. Tùy theo đặc điểm nghề khác nhau mà sức ép công việc sẽ khác nhau. Bên cạnh đó, khả năng của mỗi cá nhân trong việc ứng phó với stress, bít tất tay và sức ép cũng là một trong những yếu tố giúp làm tăng hay giảm tỷ lệ đau đầu dạng bít tất tay.

BS. LÝ THANH HÙNG

0 nhận xét:

Đăng nhận xét